درآمد به منطق
 بخش ۳: منطق جدید - فصل ۹ منطق نمادین :قسمت ۵
 Introduction to Logic- Irving M. Copi, Carl Cohen, Kenneth McMahon; 1953-2014
وبلاگ کتابصفحه کتاب  

 

 

فصل نهم: منطق نمادین - قسمت دوم- معنای روشنگر (دقیق) "نامعتبر" و "معتبر"

۹.۵  معنای روشنگر (دقیق) "نامعتبر" و "معتبر"

اکنون در موقعیتی قرار داریم تا به‌دقت پرسش‌های مرکزی منطق استنتاجی را مدنظر قرار دهیم.

۱-معنای دقیق اینکه گفته می‌شود یک صورت استدلالی  نامعتبر یا معتبر‌ است چه است؟

۲: چگونه می‌توان تصمیم گرفت یک صورت استدلالی استنتاجی معتبر یا نامعتبر است؟

جواب پرسش اول در این قسمت و جواب  پرسش دوم  را در قسمت بعدی خواهیم داد.

 اصطلاح نامعتبر را که کاربرد آن در مورد صورت‌های استدلالی است، با بهره گرقتن از روش ابطال با تمثیل منطقی و تکیه بر آن، به گونه زیر تعریف می‌کنیم:

یک صورت استدلالی نامعتبر است اگر و تنها اگر دارای حداقل یک مورد جانشین با مقدمات درست و نتیجه نادرست باشد.

اگر صورت نوعی یک استدلال داده‌شده دارای مورد جانشینی باشد که مقدمات آن درست و نتیجه آن نادرست باشد، آنگاه استدلال داده‌شده نامعتبر است. این واقعیت— که هر استدلال دارای صورت نوعی نامعتبر یک صورت استدلالی نامعتبر است— مبنای ابطال به‌وسیله تمثیل منطقی را فراهم می‌کند. اگر برای استدلال داده‌شده بتوان یک تمثیل منطقی ابطالی یافت، آنگاه ثابت شده که آن استدلال نامعتبر است.

"یافتن" تمثیل منطقی ابطالی می‌تواند همیشه آسان نباشد. خوشبختانه چنین کاری ضرورت ندارد، زیرا برای این‌گونه استدلال‌ها، آزمون تماماً مکانیکی بر مبنای اصول یکسان وجود دارد. هرگاه استدلالی داده‌شد، به آزمون صورت نوعی آن خواهیم پرداخت، زیرا اعتبار یا بی‌اعتباری این صورت نوعی است که تعیین‌کننده اعتبار استدلال است.

این آزمون می‌تواند برای نشان دادن اعتبار نیز بکار رود. هر صورت استدلال که نامعتبر نیست باید معتبر باشد. بنابراین،

یک صورت استدلالی معتبر است اگر و تنها اگر دارای هیچ مورد جانشین با مقدمات درست و نتیجه نادرست نباشد؛

و ازآنجاکه اعتبار یک انگاره صوری است،

 یک استدلال معتبر است اگر و تنها اگر صورت نوعی آن، یک صورت استدلالی معتبر باشد.

 

 

 

وبلاگ کتابصفحه کتاب